HISTORIJA BOSNE I HERCEGOVINE.

Bosna je,kako je to u novijoj historijskoj literaturi nedvojbeno dokazano, najstarija južnoslovenska ranofeudalna država. Začetak stvaranja državne jezgre iz koje ce izrasti moćna Bosanska država otpočeo je tokom 6. stoljeća u vrijeme prvih nadiranja Slovena i Avara i njihovim dodirom sa starosjedilačkim stanovništvom Ilirima,koji su se već prije na području Bosne izmiješali i sa Gotima i Keltima.

Kroz čitav period od 6. do 10. stoljeca podrucje Bosne je bilo izlozeno doseljavanjima Starih Slovena sto je imalo i srazmjeran utjecaj na dugotrajan proces formiranja Bosnjaka kao naroda i Bosne kao drzave.U mnogim raspolozivim historijskim izvorima u periodu izmedju 6. i 10 stoljeca podrucje Bosne se vrlo cesto naziva "Slavensko Kraljevstvo" ili "Sklavinija" ("Slavenska Zemlja").Ti se uopceni nazivi za Bosnu pojavljuju i mnogo kasnije usporedo sa nazivom Bosna.Sklavinijama se uopceno nazivaju i druge juznoslavenske zemlje,i to je dakle,tek jedan uopceni naziv,ali ono sto je bitno jeste da se upravo na podrucju Bosne formira prva Sklavinija,prva "Slavenska Zemlja".Franjo Barisic,razmatrajuci hronologiju prvih Avarsko-Slavenskih naseljavanja,pozivajuci se na Prokopijeve podatke naseljavanja Balkana,je zakljucio da su se prva plemena Starih Slovena doselila na podrucje danasnje Bosne jos sredinom 6. stoljeca,sto potvrdjuju i neki arheoloski nalazi,kao npr. nalazi u Mušićima kod Višegrada,kao i nalazi na lokaciji Dvorovi kod Bijeljine.Prema Prokopijevim podacima se,pak,da zakljuciti da su se tada Stari Sloveni naselili na sirem prostoru danasnje Bosne,ukljucujuci i jezgru iz koje je izrasla Bosanska drzava,odnosno Sarajevsko - Visocku dolinu.

U isto to vrijeme,polovinom 6.stoljeca,tacnije 567.,597 i 605-615. godine dolazi i do prodora Avara na podrucje Bosne,i iako su arheoloske potvrde Avarske prisutnosti na podrucju Bosne dosta oskudne,toponomasticke su mnogo obilnije.Prema nekim historicarima podrucje Bosne je od tada,te u 7. i 8. stoljecu u sastavu Avarskog Kaganata.Historijski je nepobitno utvrdjeno da ratnicka plemena Avari nisu bili brojni,ali su bili vjestiji ratnici od Slovena i starosjedilackog stanovnistva i jedino sto ih je zanimalo je bilo nametnuti svoju vlast,odnosno ubirati porez,sto je vrlo bitno pri razmatranju cinjenica koje se ticu opstanka starosjedilackog stanovnistva Ilira,koji nisu bili odstranjeni sa podrucja Bosne,nego su se vremenom stopili sa dosljacima,o cemu prvenstveno svjedoci cinjenica da su podlogu prvim teritorijalnim organizovanjima,iz kojih ce izrasti Bosanska drzava,davale "župe",koje su obuhvacale jednu ili vise porodica i ujedno cinile i vojnu jedinicu.I, iako sami naziv župa potice od Avarske titule "župan",njihov nastanak je nedvojbeno imao svoj korijen upravo u teritorijalnoj organizaciji Bosanskog starosjedilackog stanovnistva Ilira.Mnogi Ilirski gradovi i tvrdjave,sirom Bosne,nastavljaju postojati i funkcionisati i poslije prvog Avarsko-Slavenskog prodora na podrucje danasnje Bosne.Arheoloski dokazi tome sasvim jasno svjedoce.Kontinuitet kulta i izgradnje grobalja i dalje postoji.Dosljaci preuzimaju od Bosanskih starosjedilaca Ilira i tehniku obrade metala,cemu su dokazi i vise nego jasni : brojne metalne alatke i kucni predmeti izradjeni na isti nacin kao i kod Ilira.Takodjer i pri izradi kuca koje su pravili dosljaci mogu se zapaziti jaki utjecaji starosjedilackog stanovnistva,smatra se da je i samo ime Bosna Ilirskog porijekla.Brojna su i Bosanska srednjovjekovna imena Ilirskog i Keltskog porijekla što su se očuvala u Bosni i u doba razvijenog feudalizma,npr.ime jedne od najvaznijih Bosanskih vladarskih porodica Kotromanic,kao i brojni toponimi sirom Bosne.Svi ovi starosjedilacki politicki,kulturoloski i tehnoloski utjecaji nepobitno ukazuju na blizak i prijateljski kontakt koji je uspostavljen izmedju starosjedilackog i doseljenickog stanovnistva,sirom Bosne.

Župe su se postepeno jace povezivale i stvarale politicku jedinicu (zemlju) koja se u historijskim izvorima vrlo cesto uopceno nazivala "Sklavinija".U samom pocetku se na prostoru Bosne formira,ne jedna,nego vise "Sklavinija" i to na podrucju Sarajevsko-Visocke doline (prvobitna Bosna),te na podrucju koje su zauzimali Usora i Donji Kraji.Najranije se formirala "Sklavinija" koja se djelimicno podudara sa podrucjem Ilirskog plemena Desidijata (prvobitna Bosna),kojoj se kasnije pridruzuju i "Sklavinije" (zemlje) nastale na podrucju koje su zauzimali Usora i Donji Kraji.

Redakcija PLBiH.ORG